ГОЛИЦЫНЫ - ГОЛИЦЫННАР

137. ГОЛИЦЫНЫ. Также
спорная фамилия с нескольки-
ми версиями родословия:

1) от
Голицы по прозвищу Булгак,
правнука Великого князя литов-
ского Гедимина (Едиман?) и
внука Наримонта (Наримана?),
сына Гедимина, (ОГДР, I, с. 2);


2) от князя Булгакова Голицы, томившегося в польско-литов-
ском плену с 1514 по 1552 год
(БК, I, с. 181; Зимин 1980, с.
30);

3) от князя Михаила
Ивановича Голица Куракина,
умершего в 1558 году (Весе-
ловский 1974 с. 82)

4) от
сына Ивана Булгака Михаила
Голицы, внука Патрикая На-
римонто-вича, сына Гедимина
-
Великого князя литовского (Ве-
селовский 1969, с. 69, 89); в
родстве с Хованскими и Ко-
рецкими. Во всех четырёх вер-
сиях присутствуют имена, свя-
занные с тюркскими прозвища-
ми — см. Булгак, Едиман,
Нариман, Курака, поэтому
вслед за Н.А.Баскаковым
(1979, с. 47 — 48) вполне
возможно допустить тюркское
происхождение Голициных,
может быть, даже от булгар,
бежавших от монгольского на-
шествия вначале в Литву, а
затем вышедших на Русь. Ак-
тивная жизнь потомков, при-
ходящаяся на ХV
II — ХVIII
вв., нередко была связана с
Поволжьем и Казанью. Голи-
цын Борис Александ-рович в
1683 — 1713 годы возглавлял
Казанский приказ, т.е. был
фактически правителем Повол-
жья; Голицын Василий Василь-
евич участвовал в событиях
1610 — 1613
гг., был одним из
претендентов на российский
трон; позднее — князья, сена-
торы, учёные, военные (ЭС, 1987, с. 317).

 

137. ГОЛИЦЫННАР. Бу да  бәхәсле, нәсел башы төрлечә аңлатылган фамилия:

1. Литваның Бөек кенәзе Гедимин-ның (Едиман?) улы, аның улы  Нари-монтның (Нәриман?) "Булгак" куша-матлы оныгы Голицыдан башлана (ОГДР I, 2).

2. 1514-1552 елларда поляк-литва әсирлегендә җәфа чиккән кенәз Булгаков Голицыдан (БК I, 181; Зимин 1980, 30).

3. 1558 елда улгән Михаил Иванович Голица Куракиннан (Веселовский 1974, 82).

4. Литваның Бөек кенәзе Гедиминның улы Патрикай Наримон-товичның оныгы, Иван Булгакның малае Михаил Голицадан (Веселовс-кий 1969, 69, 89); Хованскийлар һәм Корецкийлар белән тугандашлар.     Дүрт фикердә дә, төркиләр белән бәйләнешле Kушаматлар - Булгак, Едеман, Нариман, Курака булганга, Н.А.Баскаков (1979, 47-48) фикеренә кушылып, Голицыннарның төркиләр-дән чыкканлыгын кабул итәргә мөмкин. Бәлкем, алар, монгол явыннан куркып, башта Литвага качкан, аннан соң Руська чыккан болгарлар булгандыр. XVII-XVIII йөзләрдә яшәгән бу нәсел кешеләренең актив тормышы Идел буе һәм Казан белән бәйләнештә үткән: Голицын Борис Александрович 1683-1713 елларда Казан Приказын җитәкләгән, ягъни Идел буеның идарәчесе булган; Голицын Василий Васильевич 1610-1613 елдагы вакый-галарда катнашып, Россия тәхетен дәгъва итүчеләрнең берсе була. Нәселләреннән соңыннан кенәзләр, сенаторлар, галимнәр, хәрбиләр чыккан (ЭС 1987, 317).